Trong thời đại truyền hình thực tế (THTT) lên ngôi, người xem luôn được chiêu đãi một thực đơn mới lạ mỗi ngày, phong phú đến từng chi tiết và bất ngờ đến từng trải nghiệm. Làn sóng THTT bắt đầu từ Mỹ sau đó đã chiếm lĩnh châu Âu (The Voice Hà Lan) và rồi đến Châu Á (Thailand's Got Talent) và cả ở Châu Phi (Top Model Ghana). Chẳng ngạc nhiên khi ở Việt Nam hiện nay, sóng truyền hình của một kênh giải trí quốc gia (VTV3) đã trở nên quá chật chội và lần lượt các kênh như VTV6, VTV4 và cả VTV2 đều đã trở thành sân chơi của các chương trình THTT.
Tuy vậy, có sinh thì sẽ có diệt, đó là quy luật chung của sự vật muôn đời và các chương trình THTT cũng không nằm ngoài vòng xoay ấy.
Người xem đã từng chứng kiến sự ra đi của rất nhiều chương trình THTT trên sóng truyền hình Việt Nam như Nốt nhạc ngôi sao, Xe buýt tình yêu, Khởi nghiệp, Phụ nữ thế kỉ 21, Chinh phục đỉnh Everest... cho dù lúc mới ra mắt các chương trình này đều thu hút được sự chú ý đặc biệt của người xem. Tuy vậy, hầu hết chỉ sau 1 đến 2 mùa phát sóng, các chương trình THTT này đều đi vào những vết xe đổ chung như không mới lạ, cứng nhắc hoặc không được Việt hóa đến nơi.
Chương trình Xe buýt tình yêu đã nhanh chóng ra đi (Nguồn ảnh: HTV)
Có một quy luật chung với tất cả các chương trình THTT trên khắp thế giới chứ chẳng riêng gì ở Việt Nam đó là đến một giới hạn nhất định, tự nhiên khán giả sẽ cảm thấy nhàm chán, nhạt nhẽo và không có hứng thú với việc theo dõi một chương trình mà có thể trước đó họ đã từng rất thích. American Idol chính là minh chứng rõ nét nhất cho quy luật đó. Bắt đầu phát sóng từ năm 2002, chương trình này giờ đã đi qua 10 năm tồn tại và để lại cho khán giả không ít những kỷ niệm khó quên. Tuy nhiên, sự thật thì hiện nay American Idol cũng đang lụi tàn.
Thí sinh tham gia American Idol (Nguồn ảnh: Fanpop)
Một chương trình từng 6 năm liên tiếp dẫn đầu về rating rồi cũng đến lúc gặp khủng hoảng. Nhiều người đổ lỗi cho ban giám khảo của chương trình, và hiện nay, họ lại lại đang đi tìm một dàn sao mới với cho vị trí người cầm cân nảy mực với hy vọng gây cú đột phá. Tuy nhiên, các nhà phân tích khẳng định cho dù có thay đổi dàn giám khảo thì American vẫn sẽ tụt dốc. Nguyên nhân là vì chương trình đã bắt đầu "già". Có một nghiên cứu gần đây đã khẳng định rằng tuổi thọ của mỗi chương trình THTT kéo dài nhiều nhất là 10 năm, sau đó nhất định sẽ đi vào giai đoạn thoái trào. Trong khi đó, American Idol đã trải qua 11 mùa phát sóng.
BGK của American Idol 2012 đã có 2 người rời đi (Nguồn ảnh: Realitytea)
Tại Anh, 2 chương trình tìm kiếm ngôi sao ca nhạc khá hot hiện nay là The Voice và Got Talent cũng phải chịu số phận hẩm hiu khi mới chiếu được 1 mùa đã "ế khách". Theo dự kiến, kết thúc cuộc thi sẽ có một tour diễn vòng quanh đất nước dành cho quán quân và các thí sinh xuất sắc nhất, tuy vậy các thí sinh The Voice Anh cũng phải ngậm ngùi chịu cảnh "ế ẩm" vì chẳng có mấy khán giả quan tâm và chịu bỏ tiền ra mua vé.
Chương trình The Voice Anh (Nguồn ảnh: Digitalspy)
Trở lại với các chương trình THTT tại Việt Nam, hầu hết tuổi thọ của các show đã ngừng chiếu chỉ kéo dài trong khoảng 1 đến 2 năm. Các show đang tồn tại cũng vấp phải những khó khăn nhất định. Sao Mai Điểm Hẹn ở mùa thứ 5 không được chiếu trên VTV3 nữa, Vietnam Idol 2011 cũng đã bị đẩy sang VTV6. Rõ ràng có một thời cả 2 chương trình này đều đã chiếm được sự yêu mến của đại đa số khán giả, bởi thế cũng chẳng có gì ngạc nhiên khi những chương trình đang rất được quan tâm hiện nay như The Voice hay Cuộc đua kỳ thú ở một vài mùa sau lại trở thành "hàng ế" và được phát sóng ở một kênh truyền hình khác chứ chẳng phải VTV3.
The Voice Việt rồi cũng sẽ đi vào quy luật của sự thoái trào (Nguồn ảnh: CTCC)
Bài toán khôn ngoan để kéo dài tuổi thọ chương trình THTT
Mặc dù các chương trình THTT có quy luật đào thải tự nhiên nhưng nhà đài và nhà tài trợ cũng rất khôn ngoan để có thể kéo dài quy luật ấy hơn. Vietnam Idol 2011 là một minh chứng hùng hồn cho sự khôn ngoan ấy.
Sau khi đã trở thành chương trình bớt "hot" và bị đẩy sang chiếu tại VTV6, ban tổ chức Vietnam Idol lại khéo léo lôi kéo khán giả bằng một loạt scandal cực ầm ỹ của thí sinh. Chưa một mùa Idol nào người xem cảm thấy mối quan hệ hậu trường của các thí sinh lại rối như ở Vietnam Idol 2011. Người ta bắt đầu quan tâm trở lại với 1 chương trình có phần tẻ nhạt vào mùa trước.
Vietnam Idol 2011 thu hút được sự chú ý trở lại (Nguồn ảnh: Kênh 14)
Ngay sau khi tung chiêu thu hút được sự chú ý của khán giả, ban tổ chức đã sử dụng đến hiệu ứng từ giọng ca thực tài của 2 con át chủ bài là thí sinh Sao Mai 2009 Uyên Linh và cô bé 16 tuổi và Văn Mai Hương. Một Uyên Linh từng đứng chót bảng và phải hát bài hát chia tay, một Đăng Khoa từng ồn ào vì scandal bất ngờ rút lui để nhường chỗ cho Uyên Linh. Tất cả chợt hoàn hảo như trong một trò chơi xếp hình, mỗi mảnh ghép đều có 1 vị trí từ trước.
Đăng Khoa nhường cơ hội cho Uyên Linh vào vòng tiếp theo (Nguồn ảnh: Megafun)
Vẫn là Uyên Linh và Mai Hương cùng nhau đi đến phút cuối nhưng rõ ràng sự xuất hiện của Uyên Linh được chú ý hơn hẳn so với những vòng trước. Vô tình, đến những vòng thi đấu cuối cùng của Vietnam Idol, dù không phải chiếu trên VTV3 nhưng vẫn thu hút được sự quan tâm rất đặc biệt của khán giả. Đó cũng chính là lý do để đến mùa năm nay, Vietnam Idol lại "chễm chệ" trở lại sóng VTV3 như một đối thủ nặng ký của chương trình lần đầu xuất hiện Giọng hát Việt - The Voice.
Uyên Linh và Văn Mai Hương đã cứu lại danh tiếng cho Vietnam Idol (Nguồn ảnh: sưu tầm)
Rõ ràng, việc bị khán giả chán hay bị lép vế so với những chương trình mới là quy luật tự nhiên mà tất cả các chương trình THTT đều phải chấp nhận. Tuy nhiên trên thực tế vẫn có những cách lội ngược dòng để lôi kéo sự quan tâm của khán giả về với 1 chương trình tưởng như đã cũ. Cách làm của Vietnam Idol với công thức đơn giản là tung hỏa mù scandal cộng với ém sẵn con át chủ bài cho vòng thi cuối được xem là khá hiệu quả để kéo lại tầm ảnh hưởng.
Tạm kết
Trong thời đại nhà nhà làm THTT, người người tham gia show THTT như hiện nay thì cuộc cạnh tranh giữa từng chương trình với nhau trở nên vô cùng khốc liệt. Trong thời kỳ Việt Nam đang nở rộ với những chương trình THTT phiên bản Việt, người xem sẽ càng ngày càng có thêm nhiều món mới lại và hấp dẫn hơn trong thực đơn chọn lựa của mình. Vì thế, bài toán đổi mới từ cách thức đến chất lượng luôn luôn là điều quan trọng mà những chương trình cũ phải quan tâm.
Mặc dù vậy, trong bất cứ sự đổi mới nào, scandal cũng không nên bị lạm dụng như 1 phương thuốc trị bách bệnh, càng không nên dùng quá liều. Mặc dù tại Việt Nam vẫn chưa có nhưng trên thế giới cũng đã từng chứng kiến trường hợp người nổi tiếng tham gia show THTT Big Brother và bị cưỡng hiếp hoặc bị pháp luật sờ gáy. Những chiêu gây sốc cho khán giả không phải bao giờ cũng chỉ có tính chất "vô thưởng vô phạt" mà cái gì cũng có những giới hạn và sự trả giá nhất định. Còn quyết định làm thế nào để có thể kéo dài tuổi thọ và tầm ảnh hưởng thì đó lại là cách tính toán riêng của mỗi nhà tổ chức chương trình THTT hiện nay.
Tùy Phong
0 nhận xét:
Đăng nhận xét